HIWIT

  
Ang nagligad:

Nagtuhaw sa tawas ang hurma kang aswang nga anggid sa nakit-an ko sa akun damgo.  Nadumduman ko ang aswang nga naghikaw sa sangka babayi kag kon paano dya nadakup ni Manding Bukay.  Nagpamilin-bilin ako kay Imak nga kon may matabu kanakun, tawgan na si nanay.  Nagapungko ako sa atubang ni Manding Bukay nga nagapirung agud umpisahan ang pagsiud sa aswang.  Hinali ginbuklas ko ang akun darwa ka alima kag ginmukra ko ang akun mga mata.

Ang kasugpun kang atun sugidanun…

  
Ikawalo nga Tsapter:  Martes Santo

  
Nagbungkaras ako sa akun pagkapungko kag gulpi nga nagtindug kag maghana dalagan.  Natingala si Manding Bukay kag ang iban nga nagasulung.  Wara ti naghulag kag malinung ang tanan.  Indi ko maman-an kon din ako maagto.  Pero madasig nga nakabwelta si Manding Bukay kag dayon na ako ginbutung sa butkun agud papungkuun.  Diin kaw maagto ang pamangkot na, ang mga mata na nagatariwis kag ang ana kiray nagasampok.  Nagaparamungul ako.  Ang pamatyag ko daw nagamual tana kang kalamayhati samtang nagahambal.  Sa banyo, ang sabat ko, pero indi ko maman-an ko paano ko dya napinsaran.  Dayon ko pungko.

Ginpulsuhan ako liwat ni Manding Bukay.  Dyan, dyan, run tana.  Sin-o kaw, ang pang-usisa na.  Marayu ang akun pinsar kag ang limug na daw ragusrus kang sapa sa akun pamatin-an.  Gusto ko magpaanod sa matinung nga ilig kang sapa.  Wara ako ti purus.

Hinali nagsinggit si Manding Bukay, sin-o ikaw?  Sabta ako, ang hambal na nga daw ginaumul, ang laway na nag-arasik sa uyahun ko.  Daw ginwasdakan ako ka sangka pasong nga paray sa kabaskug kang anang pagsinggit.  Natagban ako ka espiritu.  Dayon ko mukra kag maghulunghulung.  Nagaturuk ang tanan kanakun samtang nagapungko ako sa siya.  Ang akun alima nagauntay man gihapon kag ginakaptan ni Manding Bukay.  Mabatyagan ko ang anang mabaskug nga pagkaprut sa alima ko nga daw ginapunggan na ako nga maglupsay.  Nasat-uman ni Manding Bukay nga naulian run ako.

Kaina lang rapit na run madakup ang aswang.  Ugaring nakabatyag dya gani hinali nga nag-iskapo.  Rugto ko naman-an nga ang ana espiritu nagasabay kanakun gani nagtindug ako nga daw wara sa pinsar ko.  Masupug ang nagahiwit kanimo, daw pantat sa kadanlug kag matunuk, gani budlay dakpun.  Mabatyagan ko nga nangampo run si Manding Bukay.  Makit-an ko man nga daw nagparamuypuy ang siko na.  Naman-an ko kon manhaw.  Amo dya ang urihi nga adlaw nga pwede tana makapamulong.  Delikado ang hiwit nga indi matapna sa tion kang kwaresma, ang hambal na.  Wara ti panagang kapin pa nga ang mga surhano maturukad sa bukid.  Ang sarang ko lang mahimo amo ang magpasindi kang kandila sa simbahan para pulawan ang espiritu mo.  Kabay nga makalampuwas ikaw hasta sa Sabado de Gloria, ang mahinay na nga hambal.  Masubu ang mga mata ni Manding Bukay nga nagaturuk kanakun kang maglisensya kami nga mapauli.

Daw nagalatak ako sa lao kang taramnan samtang nagapanaw pagwa sa karsada.  Mabug-at ang akun batiis kag blangko ang pinsar.  Kang mag-abot ako sa balay, gintawgan ko si nanay agud ipamaan ang natabo.  Wara ti gasabat sa telepono.  Ang pamatyag ko nagaisahanun lang ako kag daw ginpabay-an.  Nasiplatan ko ang orasan.  Kinse minutos antes mag-alas onse sa kagab-ihun.  Nagbatang ako nga wara kamaan kon makabugtaw pa sa rum-an.  Nangadi ako kag magpirung.

Hinali nanihol ang silpon sa akun kilid.  Si nanay.  Ginsugidan na ako nga bag-o lang tana magsamput sa balay.  Kaina na pa ako gusto tawgan ugaring wara ti signal rugto sa balay ni Tay Roque.  Ay, huud si Tay Roque, daw nabanhaw ang akun dungan kang mabatian ko ang ngaran na.  Nalipatan ko nga ginpabalik gali ni Tay Roque si nanay kadya nga Martes.  Abaw, indi kaw gid magpati sa natabo, ang padayon ni nanay.

Aga pa kuno tana nag-agto sa Puao imaw ang kabulig namun agud usisaun kon nahuman run ang gin-obra ni Tay Roque.  Alas dyes pa lang sa aga, rugto run tana.  Si Tay Roque mataas nga tawu kag mabaskgug para sa anang idad nga sobra otsenta anyos.  Siguro dara dya sa tinuig nga pagpanguma.  Balo run tana kag wara ti bata per may hinablus sa pakaisa dya nga nagaimaw kana agud magbulig sa mga orobrahun sa sulud balay.  Tanda nga surhano kag supug nga manughiwit si Tay Roque.  Ugaring sa anang idad, mahinay run ang anang pagkalihuk.  Gani ang ginpaobra ni nanay naabtan kang sirak kang bulan.  Sirum kang natapos ni Tay Roque ang mga preparasyon.  Sa pagbagting kang orasyon, nag-umpisa ang tanan.

Ginapatik ni Tay Roque ang buli kang karaha samtang nagalibot sa anang kamalig nga nagapanawag.  Amo dya ang pagpangagda ni Tay Roque sa anang mga abyan nga idalmunun agud buligan tanan sa anang pagpamulong.  Ang ana hinablus nagasunod sa anang likod samtang nagatabyog kang nagaaso nga insenso sa sulud kang binitay nga kuron.  Si nanay kag ang kabulig nagasunod man.  Kang matapos ang tatlo ka libot, nagsulud ang tanan sa kusina.

Rugto sa ibabaw kang lamisa natungtong ang manyika nga himo sa kahoy kag sa ingud na ang bahul nga palanggana.  Sa sulud na kadya, ginbutang ni Tay Roque ang krus nga may santo intiero.  Ginpalibot na dya samtang nagamitlang kang orasyon.  Hinali nga nagtiyog ang krus nga daw ilisi.  Mahipus lang nga nagaturuk si nanay, pero mabatian na ang kuba-kuba kang anang dughan.  Gindakup ni Tay Roque ang krus kag maghambal, masupug ang nagahiwit sa bata mo kag indi na dya pagluatan samtang buhi pa.  Kon indi dya mabulong kadya nga gabii, basi indi run malab-utan kang bata mo ang Biyernes santo.  Sa pagkabati ni nanay, naghugsoy dya sa ginapungkuan na nga bangko nga uway kag ang mata na daw banga nga nabuong.

Ginbubuan ni Tay Roque kang tubig ang palanggana hasta maggabang.  Dayon na hakup sa sako kang binlud kag sa palanggana ginsab-og.  Naglurulutaw sa tubig ang mga binlud kag gulpi dya naghurulag kag maglibot sa sulud kang palanggana.  Nagbuul si Tay Roque kang kahoy kag sara-sara pinangsungkit na ang mga binlud.  Ang nabuul nga mga binlud amo ang mga ulod sa akun lawas.  Madasig ang pagtiyog kang mga binlud nga daw ginalagas pero naubos dya haw-as sa kabuhayun.  Dayon ginbodbod na dya sa baga nga nasulud sa kuron.  Hinali ang aso nagpaiburon kag liwan ang insenso nangamyun.

Sa gwa, mahumuk pa sa burak ang sirak kang nagmura nga bulan.  Pira run lang ka gabii kag magaabot ang ugsad.  Wara ti gal-um gani kitaun sa kahawaan ang kasanag dara kang bulan kag mga bitoon.  Pero matag-as kag marabong ang mga kakahuyan nga nagapalipot sa balay ni Tay Roque gani nalumus dya sa kadulum.

Hinali may naghugpa sa atup kang kamalig.  Nagtangra ang tanan pati si Tay Roque.  Indi mo gani ako pagpahugun hay kilala ta ikaw, ang singggit ni Tay Roque nga nagatangra sa kisame.  Ang mga ulod sa lawas kang bata nabuul run pero kinahanglan huksun ang sumpa, ang hambal na kay nanay.  Ang manughiwit lang ang sarang makahimo kadya.  Huksa ang sumpa, ang mas mabaskug nga singgit ni Tay Roque.  Malinung ang tanan kag wara ti nagahulag gani batiun ang pagkalas kang nipa sa atup.  Liwat nga nagtangra ang tanan kag nakita nanda sa hulut kang atup ang darwa ka nagabaga nga mga mata pero ang lawas indi kitaun sa kadulum.

Gulpi nga gindakup ni Tay Roque ang manyika nga kahoy sa kilid kang palanggana dayon na orasyon.  Gindab-ot na ang nagahalay nga ikog kang pagi sa harigi kag sagunsun nga ginhanot ang manyika.  Bation ang hinali nga pagtiyabaw sa atup.  Bawia ang sumpa, ang sugo ni Tay Roque, ang ana alima nagakudug pero ang limug na mabaskug kag hugut.  Indi ta ikaw pag-untatan hasta indi mahukas ang sumpa.  Ginwaswas na liwat ang ikog.  Patyun ta ikaw kung kinahanglan.  Kitaun sa manyika nga kahoy ang kurit kang ikog pagi.  Hinali bation ang mabaskug nga paglupad kang pakpak parayu.

Nagdamul ang aso nga halin sa kuron.  Nagginhawa kang madalum si Tay Roque.  Nabuka run ang paya, ang hambal na, nabawi run ang sumpa.  Kinahanglan buk-un ang paya nga ginsudlan kang sumpa agud mabawi dya.  Ginakahadlukan dya kang tanan nga manughiwit hay masalir ang sumpa sa pinakamarapit na nga himata.

Malawig pa ang amun istoryahanay ni nanay.  Kang liwat ako magbatang, mamag-an ang akun lawas.  Si nanany ang pinkamabaskug ko nga dampig.  Ang pagpalangga na panaming, sagang sa kadu nga luyag magsag-ing.  Nagpirung ako nga bahul ang pasalamat hasta nga nalipatan ko ang tanan kang mag-abot ang mata-is nga katurugun.

  
- Sundan ang Urihi nga Kasugpon -

	1. 20-11-2006 09:08
	hmmm. rapit nlng. nice story ed Guest Report

Jalexanderdh

Only registered users can write comments.
Please login or register.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved