HIWIT

  
Ang nagligad:

Nakatalimpuwas ako sa pagtiraw.  Sa akun pagbalik kay Manding Bukay sa madason nga Biyernes, natuipan ko kon paano ginhimo ang hiwit.  Ginpaandaman ako ni Manding Bukay nga dapat matapna dayon ang halit hay kwaresma run sa masunod nga semana kag ang tanan nga mga surhano indi makapamulong sa tiyempo kang semana santa.

Ang kasugpun kang atun sugidanun…

  
Ikapito nga Tsapter:  Ang Paglubad

  
Ang mga surhano nagatakras sa kabukidan sa pag-abot kang kwaresma agud magdignum imaw sa mga idalmunun.  Sa kasapaan kag sulud kang mga kweba tanda nagapangalap kang mga sangkap agud himuon nga lanahan.  Sakup man sa dya nga panaad si Manding Bukay gani hasta lang tana sa Martes santo pwede mamulong.

Matapos na ipaathag kon paano ginhimo ang hiwit, ginpurot liwat ni Manding Bukay ang ginisi nga papel, gintusmog na dya sa lana, kag dayon kurukumpas nga daw may gintap-ok.  Ginpadayon na kang mga tatlo ka beses palibot sa akun alipudwan, sa magtimbang nga kilid, hasta sa kahig.  Dayon gin-alsa na ang papel parapit sa idalum kang kandila kang maglingling.  Rugto sa nagahining-hining nga papel, hinali naghurma ang siri nga kurti kang bayi nga may pakpak, malabug ang buhok, kag ang mga kuko daw kudkudan sa katarum.

Nanguyus ako kang maaninag ko ang kurti.  Amo dya ang nasumalang ko nga aswang sa akun damgo!  Pati si Manding Bukay, bisan sa kaduruhan kang anang nakit-an, indi madismular nga ginhadlukan.  Hinali mabatian ang kurukutuk kag matagsing nga tik-tik sa palibot kang balay.  Dya mga sugo kang manughiwit nga nagatigadlum.  Parayu mga kadu, ang singgit ni Manding Bukay, ang bulbol sa anang alima kitaun nga nagaparangligbos.  Nagburungkalas sa pagkapungko ang mga naga-rosaryo nga kabulig ni Manding Bukay.  Nagduruk-dukanay dya sa kahadluk.

Nagtindug si Manding Bukay kag sagunsun nga nagatig-ab samtang naga kumod kang orasyon.  Masat-uman ko sa kabuhayun kag kaduruhon kang anang pagtig-ab, nga anggid dya sa mga surhano sa Antique nga nagapanguy-ab kon may sabid ang ginaluy-ahan.  Mabaskug ang hiwit kanimo, ang hambal na dayon tig-ab liwat nga daw sangka dupa ang kalawidun.  Kag ginpabaskug pa gid dya kang mga kadu nga espiritu sa balay mo.  Mapagsik na nga ginlab-ot ang lanahan sa altar nga nagaindakal kag nagaawas, dayon sabya dya sa bintana.  Batiun ang pagtiyabaw kang babayi nga daw napaso kang aksido pero wara ti makit-an sa gwa kang bintana.  Burubhay naglinung kag nagkalma ang palibot.

Ang hiwit ginhimo pa kang nagligad nga pulo ka tuig.  Wara dya magsalir kanakun hay may mga kaimaw ako nga nagbulig sagang.  Pero kang magsaylo ako sa balay nga puno kang murto kag nagaisaranhun, nanghina ang akun dungan, gani nagdulot ang hiwit.  Antes ako maghalin ginpamangkot ko kon sin-o ang babayi nga ginatumud na nga nagpahiwit kanakun pero wara dya magsabat.  Sa masunod nga Martes kuno tirawan na nga dakpun kag paakuon ang manughiwit.  Madalum run ang gabii gani naglisinsya ako mauli.

Nanawag si nanay kang mga alas nwebe kang gabii nga to.  Ginpirit na ako nga mag-uli sa Antique para magpahuway kag rugto magpabulong.  Gusto ko nga maglupad dayon pauli kon mahimo pa lang pero ginpaandaman ako ni Manding Bukay nga indi magtabok sa dagat samtang wara pa malubad ang hiwit.  Sarang ko ikamatay dya.  Kang mabatian ni nanay nga hasta lang sa Martes ang pagpamulong kag wara pa ti kasiguraduhan nga mag-ayad ako, gulpi dya nga nagkaran-karan.

Ang paghigugma kang iloy mas masinaw pa sa tubudan, mas madalum kag indi matungkadan.  Para sigurado, bisan darwa ang nagabulong, insigida nga ginsurong ni nanay ang Puaw nga sakup kang Hamtik agud mangayo kang tabang kay Tay Roque.  Si Tay Roque isara ka pantuk nga surhano kag manughiwit.  Gamit ang bayo ko nga inislan, ginluy-ahan na dya kag dayon hambal, mabaskug ang naghiwit sa bata mo.  Balik ikaw sa Martes hay ubrahun ko dya.  Matuipan ko sa mga masunod nga sugidanun kay nanay ang makaharadluk nga natabo sa pag-abot kang Martes santo.

Wara ko madiparahi ang pag-igod kang mga inadlaw hasta nga mag-abot ang ginahulat ko nga Martes santo.  Tunga lang sa adlaw ang opisina gani gin-abat ko si Imak hay alas dos sa hapon ang ginsugtan namun ni Manding Bukay nga makitaay.  Paagto rugto, nagpamilin-bilin run  ako kay Imak nga kon ano man ang matabu kanakun paman-an na si nanay.  Nadumduman ko nga may ginabulong kato sa una namun nga pagduaw.

Isara ka pamatan-un nga babayi nga mga baynti singko anyos ang edad ang nagapungko sa atubang ni Manding Bukay nga ginakaptan ang darwa na ka alima kag ginapulsuhan.  Malinung ang tanan samtang nagapirung ang babayi.  Dayon hinali nagbag-o ang limug na nga daw sa ana ka mal-am nga bayi.  Mahina ang panghambal na nga daw halin sa gintakluban nga tadyaw.  Amat-amat nga nagkuru ang pamungko na kag  nagtuhaw ang buktot na nga likod.  Nadakup ni Manding Bukay ang aswang!

Rugto ko nakit-an ang nawung ni Manding Bukay nga daw man-ug nga manugtuklu kang pangka.  Ang ana limug daw daguub sa kabaskug nga nagpatay-ug kang balay.  Ang ana mata mas matarum pa sa bang-ong baid nga talibung.  Nagapamiripi ang aswang, patimaan nga nahadluk dya.  Kang ginpamangkot, rugto naman-an nga ginaaswang ang babayi kang ingud-balay nanda hay nahisa dya sa mag-asawa.  Kag rugto man natukiban nga ang babayi nagabusong kag dya plano bakhitun kang aswang.  Maduro ang pamangkot kag sabat.  Sa urihi, ginsugo ni Manding Bukay ang aswang nga lubadun ang hikaw.  Wara dya magpati sa una, pero kang gintuk-apan ni Manding Bukay kag ginpislit ang anang pulso, daw ayam dya nga nagtiyangak.  Dayon makit-an nga may kon ano nga ginapamuklas ang aswang sa busong kang babayi.  Amo dya ang mga sabid-sabid.  Nagpadayon dya hasta nga nalipung tana.  Daw sa layung nga dahon kang balungggay nga nataktak ang babayi pero madasig dya nga ginsalo kang anang bana.  Natapos run ang paglubad.

Liwat-liwat nga nagasipal ang dya nga hitabo sa akun pinsar hasta makaabot kami kanday Manding Bukay.  Mataas pa ang sirak kang adlaw.  Kudut ang mga pasyente gani mugu lang ang amun hulat.  Kang turno ko run, madasig nga nagpungko ako sa siya sa atubang ni Manding Bukay.  Liwat ko natamdan ang mga santos sa anang uluhan.  Nakita ko ang estatwa ka santo nga patron kang mga aruon.  San Lazaro, tabangi ako, ang nasambit ko.  Indi ko mapunggan ang pagtubod kang luha sa akun mata nga daw kadyus ka bahul.  Ginpanas ko dya nga daw napuling lang ako.  Kon hasta rugya lang ako, Ginuo, ginatugyan ko kanimo ang tanan.  Dayon ko pirung kang akun mga mata samtang ginakaptan ni Manding Bukay ang darwa ko ka alima.

Hinali ginbuklas ko ang akun alima kag ginmukrat ang akun mga mata….

  
- May Kasugpon -

	1. 13-11-2006 09:08
	yeah ed! kip up. Guest Report

Jalexanderdh

	2. 13-11-2006 18:42
	aaaaaarrrrrgggghhhhhh! ano ayhan ang matabo? Guest Report

ztirfps

Only registered users can write comments.
Please login or register.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved